Hoe blijf ik mezelf? Vrouwen in een mannenomgeving - Deel 1
Dit voorjaar ontwierpen we een leertraject voor trainees van een financiële dienstverlener. In het programma was ruimte voor eigen invulling via een ingenieus systeem van groeps- en persoonlijke budgetten.
Wie schetste onze verbazing toen zich bij het creëren van het programma een groep vrouwen formeerde: ‘Wij hebben met ons groepje binnen de Open Space het onderwerp Vrouwen in een mannenomgeving gekozen. Hierbij gaat het niet om ‘het glazen plafond’, maar we willen meer inzoomen op zaken als ‘emoties op de werkvloer’, ‘mannelijk versus vrouwelijk gedrag’, ‘krachten en zwaktes van vrouwen’, ‘ongewenste intimiteiten (incl. opmerkingen) en grenzen stellen’ en ‘jaloezie onderling’. ‘
We waren verbaasd omdat dit vrouwen betrof van krap vijfentwintig jaar, net uit de collegebanken. Halverwege hun eerste werkjaar. Hoe was het mogelijk dat zij in zo’n korte tijd deze thematiek al tegenkwamen?
In het werken met deze vrouwen ontdekte ik dat de dilemma’s die zij ervaren, in wezen hetzelfde zijn als de dilemma’s van de vrouwen die tien, vijftien jaar later naar de Baak komen voor een leiderschapstraject.
De oervraag blijkt steeds weer:
Hoe kan ik mezelf stevig neerzetten vanuit mijn eigen kwaliteiten?
Oftewel: Hoe kan ik mezelf zijn, in een omgeving waarin ik (statistisch) in de minderheid ben, en andere stijlen domineren?
Oftewel; hoe blijf ik vrouw tussen de mannen?
Zo op het eerste oog lijkt dat niet erg ingewikkeld; een vrouw tussen de mannen valt lekker op. Het is juist een voordeel dat je anders bent, zou je kunnen denken. Dat moet je uitbuiten. Dat is dan ook vaak het advies dat vrouwen krijgen; zet je vrouwelijkheid in!
Zo eenvoudig kan het zijn in de context van een café. Maar zo eenvoudig werkt het niet in de context van een professionele organisatie, waar je als professional serieus genomen wilt worden. Of nog complexer: waar je als leider serieus genomen wilt worden. Vrouw zijn en Vrouwelijkheid inzetten levert op de werkvloer allerlei nieuwe dilemma’s op, vooral als die werkvloer grotendeels uit mannen bestaat. Vrouwen voelen dit spanningsveld haarfijn aan.
In deze serie ‘Hoe blijf ik mezelf’ belicht ik drie van de spanningsvelden die vaak spelen bij vrouwen in een mannenomgeving: